Waardoor ontstaan slaapproblemen tijdens de overgang?
Tijdens de overgang ondergaan vrouwen een hormonale verandering. Het kan zijn dat ze hierdoor last ondervinden van lichamelijke, psychische en hormonale klachten, zoals slaapproblemen. Dat is beperkend, want juist slaap is zo belangrijk voor de gezondheid en energie. Het is belangrijk om de relatie tussen de overgang en slaapproblemen te begrijpen. In dit blog lees je op welke drie manieren de overgang invloed heeft op de slaap. Ook leer je hoe je als zorgverlener cliënten met slaapproblemen tijdens de overgang goed kan begeleiden.
Wat is de overgang?
De overgang, ook wel de menopauze genoemd, is een natuurlijke fase in het leven van vrouwen waarin de vruchtbaarheid afneemt. Dit komt doordat de eierstokken minder oestrogeen en progesteron produceren. De overgang begint meestal tussen het 45e en 55e levensjaar en kan enkele jaren duren. Tijdens deze periode kunnen vrouwen verschillende klachten ervaren, zoals opvliegers, stemmingswisselingen en slaapproblemen.
Hoeveel vrouwen hebben last van slaapproblemen tijdens de overgang?
Ongeveer de helft van de vrouwen ervaart slaapproblemen tijdens de overgang. Deze problemen kunnen zich uiten in moeite met inslapen, vaak wakker worden of vroeg wakker worden. Het ontstaan van slaapproblemen tijdens de overgang heeft verschillende oorzaken.
Hoe lang duren slaapproblemen tijdens de overgang?
Slaapproblemen tijdens de overgang kunnen maanden tot jaren aanhouden. Het hangt af van hormonale veranderingen en persoonlijke factoren zoals stress of leefstijl. Gelukkig zijn er effectieve manieren om deze slaapproblemen te verminderen.
Oorzaken slaapproblemen tijdens de overgang
1. Slaapproblemen door hormonale veranderingen
Tijdens de overgang vermindert de aanmaak van de hormonen progesteron oestrogeen geleidelijk. Dit komt de nachtrust niet ten goede. Progesteron zorgt er op natuurlijke wijze voor dat iemand slaperig wordt. Oestrogeen helpt vrouwen bij een goede slaapkwaliteit. Wanneer het lichaam minder van deze hormonen produceert, kan dit invloed hebben op de inslaaptijd en de slaapkwaliteit.
2. Opvliegers en nachtelijk zweten
Een andere manieren waarop slaapproblemen in de overgang ontstaan, is het hebben van lichamelijke kwaaltjes, zoals overmatig zweten. De slaap kan tijdens de overgang verstoord worden door opvliegers en nachtzweten, waar zelfs vier op de vijf vrouwen tijdens de overgang last van hebben.
3. Slaapproblemen door stress
Daarbij kunnen vrouwen in de overgang, onder invloed van de hormoonverandering, meer last hebben van stress die speelt. Deze factoren ontnemen vrouwen een groot deel van (goede) slaap.
Snurken tijdens de overgang
Er wordt vaak geschreven dat vrouwen in de overgang, vaker snurken. Wat zou de reden hiervoor zijn? De hormonen oestrogeen en progesteron zorgen voor een sterke spierspanning die de bovenste luchtwegen openhoudt. Tijdens de overgang verminderen deze hormonen, en dus ook de spierspanning in de luchtwegen. De vernauwing van de luchtwegen zou kunnen verklaren waardoor het snurken ontstaat.
Klopt het dat vrouwen vaker snurken tijdens en na de overgang? Er zijn studies die dit bevestigen, zoals een grote studie onder Taiwanese vrouwen in 2017. Echter, recenter onderzoek laat zien dat de link nog niet duidelijk is, zoals een analyse van meerdere onderzoeken uit 2020.
We moeten dus voorzichtig zijn met het aannemen dat vrouwen tijdens of na de overgang vaker snurken. Ook kan niet gesteld worden dat de hormonale veranderingen tijdens de menopauze leiden tot meer snurken. Er kunnen andere verklaringen voor snurken zijn, namelijk het aankomen in gewicht tijdens de overgang.
Vrouwen in de overgang helpen bij slaapproblemen
Naast dat in- of doorslaapproblemen van zichzelf al vervelend zijn, kan slapeloosheid verregaande gevolgen hebben. Het is dus belangrijk om vrouwen tijdens de overgang te helpen bij hun slaapprobleem.
- Een goede slaapanalyse is het halve werk
Om de juiste oplossing te pakken te krijgen voor slaapproblemen is het belangrijk om te weten wat iemand wakker houdt. Wanneer uit een slaapanalyse blijkt dat de slapeloosheid vooral voortkomt uit nachtelijk transpireren, dan kan dit aangepakt worden door de slaapkamer koeler te maken, kantoenen nachtkleding te dragen of zelfs een ventilator neer te zetten.
2. Negatieve gedachten en spanning verminderen
Het verminderen of oplossen van slaapproblemen omhelst meerdere factoren. Ten eerste is het belangrijk dat iemand geen negatieve of gespannen houding ontwikkelt tegenover de slaap of het lichaam. Als slaapcoach kan je vrouwen helpen bij hun relatie met slaap, door middel van Cognitieve Gedragstherapie-Insomnia. Dit voorkomt dat vrouwen spanning ontwikkelen rondom het slapen.
3. Leefstijl
Als laatste speelt leefstijl een grote rol bij de overgang. Het inplannen van rustmomenten, beweging, alcohol en voeding hebben allemaal specifieke uitwerkingen op de slaap. Als zorgverlener is het belangrijk om specifieke kennis over de overgang te hebben als je vrouwen tijdens de overgang behandelt.
E-learning ‘Slaapproblemen tijdens de overgang’
In onze verdiepende E-learning over de overgang en slaapproblemen loodst hormoonexpert Nathalie Barkmeijer je in 1,5 uur door de wereld van de overgang. Je volgt een online training en ontvangt een werkboek waarin je de theorie naar de praktijk omzet. Deze E-learning helpt je om vrouwen tijdens de overgang te begeleiden en helpen bij hun slaapprobleem. Wil je meer leren? Wellicht is onze online cursus slaapcoach dan iets voor jou.





